نفت نیوز: با توجه به نزدیک شدن به هفتادمین سالگرد تاسیس دانشگاه صنعت نفت، و اهمیتی که این مرکزعلمی/ آموزشی برای صنعت نفت ایران دارد پایگاه اطلاع رسانی شرکت ملی نفت ایران گفت و گویی با غلامرضا راشد؛ رییس دانشگاه صنعت نفت، انجام داده است که در پی می آید:
** فعالیتهای آموزشی دانشگاه صنعت نفت را بیان کنید؟ آیا این دانشگاه به عنوان اولین مرکز تخصصی این رشته در کشور، توانسته است به اهداف و توانمندی ترسیم شده دربرنامه دست یابد؟
راشد: دانشگاه صنعت نفت با 70 سال سابقه درخشان علمی، پس ازدانشگاه تهران قدیمیترین موسسه آموزش عالی کشور است. این دانشگاه متولی اصلی تربیت نیروی انسانی متعهد و متخصص درزمینه صنایع نفت و گاز بوده و با تربیت نیروی انسانی متخصص در مقاطع مختلف تحصیلی، نقشی کلیدی در به گردش درآوردن چرخ عظیم صنعت نفت و خود کفایی آن داشته است.
این دانشگاه با دراختیار داشتن کادرعلمی توانا و مجرب و ارتباط سیستماتیک خود با صنعت نفت کشور، همکاری با مراکز علمی و دانشگاههای معتبر داخلی و خارجی را دردستور خود قرارداده و انجام پروژه ها و طرح های تحقیقاتی و پژوهشی را به سمت کاربردی کردن آنها هدایت نموده است. حضور فارغ التحصیلان پرورش یافته این دانشگاه، در دانشگاههای معتبر کشور و دنیا و همچنین شرکتهای معتبر نفتی موید سابقه درخشان و تاریخی این دانشگاه است.
با توجه به اهمیت صیانت از منابع عظیم نفت و گاز درکشور، تربیت و استفاده از نیروی انسانی متخصص جهت توسعه و بهرهبرداری بهینه ازاین منابع درزمره اولویتها و اهداف راهبردی وزارت نفت قرار دارد. آنچه درنهایت، خصوصیت روند توسعه اقتصادی و اجتماعی یک سازمان را تعیین می کند منابع انسانی آن سازمان یا جامعه است.
نظر به پیشرفت همه جانبه و گسترده علوم و تکنولوژی در زمینه های مختلف صنعت نفت و نیاز صنعت نفت کشور در دستیابی به آخرین یافته های علمی و فنی در این زمینه، توسعه کمی و کیفی دانشگاه صنعت نفت مورد تاکید مسوولین وزارت نفت بوده و است.
جهت نیل به این هدف، دانشگاه صنعت نفت مأموریت دارد تا با بسیج تمامی امکانات در مقاطع مختلف تحصیلی (کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری) این نیازمهم را برآورده سازد. علاوه بر این، ارایه دورههای تخصصی کوتاه مدت مورد نیاز صنعت نفت و همچنین برنامه ریزی جهت ادامه تحصیل کارکنان صنعت نفت در حین خدمت، از برنامه های آتی این دانشگاه است.
چرا که واضح است مؤثرترین کلید افزایش بهره وری سازمان ها در دنیای کنونی، محیط غیر قابل پیش بینی و متغیر پیرامون، درحفظ و پرورش دانش سازمانی به واسطه ایجاد فرصت های یادگیری برای کارکنان سازمانها نهفته است. توسعه ارتباطات علمی با دانشگاهها و مراکز بین المللی فعال درزمینه نفت و گاز، تجهیز و راه اندازی آزمایشگاهها و مراکز تحقیقاتی، ارتقاء کیفیت و تبدیل شدن به دانشگاه پیشتازدرمنطقه به منظور تربیت نیروهای متخصص، خلاق و متعهد مورد نیاز صنعت عظیم و استراتژیک نفت، از اهداف اصلی این دانشگاه است.
تجربه موفق تربیت نیروی انسانی متخصص، ممتاز و متعهد در دانشگاه صنعت نفت که با حمایت وزارت نفت انجام می شود، موید این نکته است که سرمایه گذاری صنعت نفت در این دانشگاه، یک هزینه تلقی نشده بلکه یک سرمایه گذاری هدفمند و بلند مدت است.
دانشگاه صنعت نفت با مجموع فضای آموزشی بالغ بر 600 هزار متر مربع و با بیش از 70 عضو هیات علمی، فعالیت های ارزشمندی را برای تربیت نیروهای متخصص جهت رفع نیازهای صنعت نفت کشور انجام داده است. در حال حاضر این دانشگاه دارای سه دانشکده در شهرهای اهواز، آبادان و تهران و یک مجتمع آموزشی در محمودآباد و سه مرکز تحقیقاتی در شهرهای اهواز، آبادان و تهران است و با توجه به اولویت های صنعت نفت کشور، هر ساله در رشته های مختلف و مرتبط با این صنعت، از بین دانش آموزان ممتاز و از طریق آزمون سراسری اقدام به پذیرش دانشجو می کند.
دفتر مرکزی این دانشگاه تا مهرماه سال 1385در تهران مستقر بوده و از مهرماه سال 1385، بنا به سیاست تمرکز زدایی دولت و با دستور وزیر محترم نفت، به آبادان منتقل شده است.
با توجه به اینکه کتب و مجلات مورد استفاده دانشجویان به زبان انگلیسی است بنابراین جهت درک بهتراین مطالب، علاوه برساعات پیش بینی شده درسر فصل دروس زبان انگلیسی مصوب شورای عالی برنامه ریزی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، از دانشجویان این دانشگاه دربدو ورود، امتحان تعیین سطح زبان انگلیسی بعمل آمده و بر اساس نتایج آن، کلاسهای فشرده زبان انگلیسی مورد نیاز برگزار می شود.
دانشجویان شاغل به تحصیل در این دانشگاه، ازامتیازات ویژه ای نظیر کمک هزینه تحصیلی، سه وعده غذا در تمام ایام هفته، خوابگاه،کتاب، لوازم التحریر و . . . برخوردار هستند.
** به نظر شما تا چه حد بین ظرفیت ایجاد شده جذب و تربیت دانشجو و نیازهای صنعت ارتباط دیده می شود؟
راشد: با توجه به اینکه دانشگاه صنعت نفت از نظر آموزشی تابع ضوابط وزارت علوم، تحقیقات و فناوری است بنابراین برنامه درسی دانشگاه (برنامه فعلی)، مصوبه شورای عالی برنامه ریزی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری است که توسط تعدادی از صاحبنظران این رشته ها، من جمله تعدادی از همکاران این دانشگاه، تدوین شده است.
اگر چه برنامه آموزشی بعضی از رشته ها، چند سال پیش بازنگری شده ولی می توان حسب نیاز مهندسین شاغل در صنعت نفت، این برنامه ها را کاملتر نمود. به عنوان مثال برنامه درسی رشته های مهندسی نفت در دانشکده های نفت اهواز و نفت شهید تندگویان آبادان در حال بازنگری هستند.
ولی تا زمانی که برنامه بازنگری شده به تایید شورای عالی برنامه ریزی وزارت علوم نرسیده، نمی توان آن را اجرا کرد. اگر چه برنامه آموزشی حال حاضردارای ایراداتی میباشد ولی در قیاس با کل برنامه، خوشبختانه این ایرادات زیاد نیستند. (هر چند در مورد این ایرادات نیز اختلاف نظر وجود دارد).
با توجه به اینکه در مقطع کارشناسی، دانشجویان باید با اصول و مفاهیم اولیه دروس آشنا شوند، بنابراین این اصول و مفاهیم در برنامه آموزشی دانشگاه (مصوب شورای عالی برنامه ریزی وزارت علوم) گنجانیده شده است. بنا براین تقریباً مباحث در نظر گرفته شده به نحو خوب و شایسته ای منطبق با نیاز علمی یک فارغ التحصیل موفق هستند.
** آیا فضای آموزشی، امکانات آموزشی و کمک آموزشی مثل آزمایشگاه، کتابخانه و ...... جوابگوی نیاز دانشجویان دانشگاه است؟
راشد: دانشگاه صنعت نفت به دلیل ارتباط سیستماتیک خود با وزارت نفت، دارای امکانات آموزشی و کمک آموزشی خوبی است که این امکانات میتواند بسیار بهتر گردد. اگرچه امکانات آزمایشگاهی و تحقیقاتی این دانشگاه در سطح کشور کم نظیر هستند ولی مسئولین دانشگاه به وضع موجود راضی نبوده و در حد وسع در تلاشند این امکانات را روز به روز کاملتر کنند.
به دلیل وابسته بودن این دانشگاه (از نظر اداری و مالی) به وزارت نفت انتظارات بسیاربیشتر از این بوده و ما این انتظارات را منطقی میدانیم. اگر چه مسوولین وزارت نفت همکاری بسیار خوبی با دانشگاه زیر مجموعه خود دارند ولی انتظار مسوولین و دانشجویان این دانشگاه این است که به یک دانشگاه با 70 سال سابقه درخشان علمی، با نگاه ویژه نگریسته شود.
جامعه دانشگاهی صنعت نفت از مسوولین وزارت نفت انتظار دارند که دانشگاه را در راستای تبدیل شدن به دانشگاه پیشتاز در منطقه بیش ازپیش یاری کنند. با توجه به اینکه قسمت اعظم فارغ التحصیلان این دانشگاه جذب صنعت نفت می شوند نگاه ویژه به دانشگاه، قطعا" به نفع این صنعت است و بازخور (Feedback) آن به صنعت باز می شود.
در حال حاضر تمامی کلاسها به کامپیوتر و PC Projector مجهز بوده و ان شاءا... در آیندهای نزدیک سیستم آموزش مجازی در دانشگاه راه اندازی می شود. از نظر وضعیت کتابخانه و فضا و امکانات آزمایشگاهی، وضعیت مناسب میباشد. فقط در تعدادی از آزمایشگاههای تخصصی کمبودهایی وجود دارد که مطابق برنامه ریزی انجام شده در حال رفع این کمبودها هستیم.
** آیا در دانشگاهها، در خصوص مطالب و مشکلات صنعت، تدریس می شود؟ به عبارت دیگر چه کاری میتوان انجام داد تا صنایع برای رفع نیازهای علمیشان با دانشگاهها همسو شوند ؟
در دانشگاه (بالاخص در مقطع کارشناسی) دانشجویان باید با اصول و مفاهیم پایه دروس آشنا شوند. نمی توان بدون آموزش اصول اولیه در یک رشته تحصیلی، مستقیما به سراغ مطالب و مشکلات صنعت رفت. به عنوان مثال، فرض کنید دررشته مهندسی نفت، مدرس درس بدون تدریس اصول اولیه، بخواهد راجع به مشکلات مربوط به مخازن و حل آنها، صحبت کند در این صورت، درک مطلب مشکل است.
منطق حکم می کند که ابتدا مبانی اولیه یا تئوری تدریس شود و سپس در مورد پاره ای از مشکلات صنعتی مرتبط با موضوع صحبت شود. تا آنجا که من اطلاع دارم این کاردر تدریس خیلی از دروس، مد نظر قرار می گیرد. تمامی دانشجویان دوره کارشناسی، یک درس سه واحدی پروژه دارند که در ترم آخر انتخاب می کنند.
هدف این سه واحد پروژه نیز فقط این است که یک دانشجویی که در شرف فارغ التحصیل شدن است با اصول اولیه و روند انجام یک کار پژوهشی، جهت حل یک مشکل (ترجیحا" صنعتی) آشنا شود.
در مورد دانشجویان مقطع کارشناسی ارشد و دکترا، می توان گفت که تقریباً دانشجویان این مقاطع، نصف دوره تحصیل خود را صرف انجام پایان نامه می کنند. جهت انجام پایان نامه تحصیلات تکمیلی، معمولا توصیه می شود یک موضوع یا مشکل مورد نیاز صنعت به عنوان موضوع پایان نامه انتخاب شده و با راهنمایی یک یا دو نفر استاد راهنما و مشاور، بر روی آن موضوع تحقیقات لازم انجام شود. میتوان گفت این کار در تمام مراکز دانشگاهی مرسوم است.
جهت بهره مندی صنایع از ظرفیت علمی و پژوهشی دانشگاهها، لازم است ارتباط بین دانشگاهها و صنایع بیشتر و بهتر شود. با روان تر و بیشتر شدن این ارتباط، دانشگاهها نیز فعالتر شده و با انجام طرحهای تحقیقاتی مورد نیاز صنایع، موجب توسعه کمی و کیفی صنایع می شود.
** برای ارتباط بهتر دانشجویان با صنعت چه پیشنهادی دارید؟
در بسیاری از رشته ها، دو واحد کارآموزی تابستانی در مقطع کارشناسی پش بینی شده است (هر واحد در یک دوره یک یا دو ماهه در تابستان). هدف از این کارآموزیها، آشنایی دانشجویان با محیطهای صنعتی، تطبیق مطالب تئوری با فرآیندها و پدیده های صنعتی و آشنایی با مشکلات موجود در این محیطها است.
تجربه دو کار آموزی (جمعا" 4 ماه) موفق در دوران دانشجویی در صنعت نفت جدا بسیار مفید است ولی با کمال تاسف این کارآموزیها معمولا جدی گرفته نمی شود. توصیه همواره این بوده که اولا واحد های کارآموزی توسط واحدهای آموزشی و دانشجویان عزیز را جدی گرفته شود و ثانیا سعی شود پایان نامه ها به نحوی انتخاب شود که یک مشکل واقعی حداقل شناخته شود و در جهت حل آن کوشش گردد. قطعا مشاوره افراد شاغل در صنعت نفت، در این زمینه بسیار راهگشا است.
** دانشجویان دانشگاه صنعت نفت در چه رشته های تحصیل می کنند؟
مهندسی نفت ـ مخازن، مهندسی نفت ـ حفاری، مهندسی نفت ـ بهره برداری ، مهندسی شیمی ـ فرآوری و انتقال گاز، مهندسی شیمی ـ صنایع گاز، مهندسی شیمی ـ تولید و جمع آوری گاز، مهندسی نفت ـ اکتشاف نفت، مهندسی ایمنی ـ بازرسی فنی، مهندسی ایمنی ـ حفاظت فنی، مهندسی شیمی ـ آتش، مهندسی کشتی ـ موتورحسابداری، مهندسی شیمی ـ مخازن هیدروکربوری، مهندسی نفت ـ حفاری و بهره برداری، مهندسی ابزاردقیق و اتوماسیون، مهندسی اکتشاف نفت، مهندسی ایمنی و بازرسی فنی، مهندسی ایمنی ـ حفاظت فنی، حسابداری و مدیریت مالی، مهندسی نفت و مهندسی شیمی از جمله رشته های است که در این دانشگاه تدریس می شود.
انتهای پیام
|